Nhóm 1: Mất định hướng nghề nghiệp

Biểu hiện

• Không ghét việc hiện tại nhưng cũng không thấy tương lai

• Làm nhiều năm nhưng không biết “mình đang đi đâu”

• Thấy người khác thăng tiến, còn mình thì đứng yên

Câu hỏi hay gặp

• Tôi nên tiếp tục nghề này hay rẽ hướng?

• Nghề này còn đất sống 5–10 năm nữa không?

• Tôi hợp làm chuyên môn hay quản lý?

👉 Đây thường là điểm khởi đầu của tham vấn hướng nghiệp cho người đi làm.

2. Bị “kẹt cấp độ” – không lên được nấc tiếp theo

Biểu hiện

• Làm tốt việc nhưng không được đề bạt

• Ở level nhân viên quá lâu

• Được giao việc nhiều hơn nhưng không tăng vai trò / thu nhập

Vấn đề gốc

• Không rõ chuẩn năng lực để lên cấp

• Thiếu kỹ năng “vô hình”: ảnh hưởng, báo cáo, điều phối, tư duy hệ thống

Câu hỏi

• Tôi thiếu năng lực gì để lên level tiếp theo?

• Có nên nhảy việc hay ở lại nâng cấp bản thân?

3. Chuyển hướng nghề nghiệp (sau 25–30–35 tuổi)

Biểu hiện

• Muốn đổi nghề nhưng sợ “trễ”

• Học thêm nhưng không biết học gì là đúng

• Lo thu nhập giảm khi chuyển ngành

Câu hỏi

• Kinh nghiệm cũ có tái sử dụng được không?

• Có nên chuyển hẳn hay đi song song?

• Bao lâu thì chuyển thành công?

👉 Đây là bài toán chiến lược, không phải “thích là đổi”.

4. Áp lực thu nhập – không đạt kỳ vọng sống

Biểu hiện

• Lương không theo kịp chi phí sinh hoạt

• Thu nhập không phản ánh công sức

• So sánh bản thân với thị trường

Câu hỏi

• Lương của tôi đang ở đâu so với thị trường?

• Muốn tăng thu nhập thì nên:

  • lên vị trí?

  • chuyển ngành?

  • làm thêm?

  • nâng kỹ năng nào?

5. Mâu thuẫn công việc – môi trường – sếp

Biểu hiện

• Sếp khó, môi trường căng thẳng

• Chính trị nội bộ

• Không được ghi nhận

Câu hỏi

• Vấn đề nằm ở tôi hay ở môi trường?

• Nên thích nghi, đối thoại hay rời đi?

• Nếu đi thì đi sang đâu là hợp?

👉 Nhiều người nghỉ việc vì sếp, nhưng sai lầm khi không phân tích đúng nguyên nhân.

6. Thiếu năng lực lõi để phát triển dài hạn

Thường gặp ở người giỏi chuyên môn

• Không giỏi giao tiếp – trình bày

• Không biết quản lý thời gian – ưu tiên

• Không biết “bán” giá trị của mình

Câu hỏi

• Tôi cần phát triển năng lực nào để đi xa hơn?

• Học kỹ năng hay tích lũy trải nghiệm trước?

7. Khủng hoảng tuổi nghề

Giai đoạn hay gặp:

• 27–30: Hoang mang “mình có đang đi đúng không?”

• 33–37: Chán, mệt, trách nhiệm gia đình tăng

• 40+: Lo bị tụt hậu, khó cạnh tranh với người trẻ

Câu hỏi

• Có nên đánh đổi ổn định để thay đổi?

• Làm sao tái tạo động lực nghề nghiệp?

8. Chuẩn bị lên vai trò quản lý / lãnh đạo

Biểu hiện

• Được đề bạt nhưng không tự tin

• Giỏi việc nhưng không giỏi quản người

• Sợ mất cân bằng công việc – cuộc sống

Câu hỏi

• Tôi đã sẵn sàng làm quản lý chưa?

• Lên quản lý có phải con đường duy nhất?

9. Khởi nghiệp hoặc làm tự do (freelance)

Biểu hiện

• Chán làm công

• Muốn tự chủ thời gian / thu nhập

• Nhưng sợ rủi ro

Câu hỏi

• Tôi phù hợp khởi nghiệp hay không?

• Nên thử ở quy mô nào?

• Khi nào là thời điểm an toàn để rời công ty?

10. Cân bằng sự nghiệp – cuộc sống – giá trị cá nhân

Biểu hiện

• Kiếm tiền được nhưng không thấy ý nghĩa

• Công việc xung đột với gia đình / sức khỏe

• Muốn sống “đúng với mình hơn”

Câu hỏi

• Thành công với tôi thực sự là gì?

• Tôi đang đánh đổi quá nhiều thứ không?

Tóm lại – 5 nhóm vấn đề cốt lõi nhất

1. Định hướng & lựa chọn con đường

2. Nâng cấp năng lực & cấp độ nghề

3. Thu nhập & giá trị thị trường

4. Môi trường làm việc & vai trò

5. Khủng hoảng – chuyển giai đoạn nghề

Nếu bạn muốn, mình có thể:

• ✅ Gom các vấn đề này thành menu cẩm nang tham vấn nghề nghiệp (rất hợp với mục tiêu bạn từng nói)

• ✅ Thiết kế bộ câu hỏi tự chẩn đoán cho người đi làm

• ✅ Gắn từng vấn đề với giải pháp tự hướng nghiệp cụ thể

Bạn muốn đi theo hướng nào tiếp?